United States ve Israel’in Iran’a yönelik saldırılarıyla 28 Şubat’ta başlayan savaş 14. gününe girerken bölgedeki gerilim küresel enerji piyasalarını sarsmaya devam ediyor. Karşılıklı saldırılar nedeniyle İran’ın kontrolünde bulunan stratejik Strait of Hormuz’dan petrol geçişleri neredeyse tamamen durdu.
Hürmüz Boğazı’nda Büyük Enerji Krizi
Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Strait of Hormuz’ndaki akışın kesintiye uğraması, küresel petrol fiyatlarının hızla yükselmesine neden oldu. Bölgedeki gelişmeler ve taraflardan gelen açıklamalar enerji piyasalarında büyük dalgalanmalara yol açarken yatırımcıların endişesi de giderek artıyor.
Petrol Akışı Dramatik Şekilde Azaldı
Financial Times’ta yer alan habere göre, Goldman Sachs tarafından yapılan analizlerde Hürmüz Boğazı üzerinden geçen günlük petrol akışının dramatik biçimde düştüğü belirtildi.
Normal şartlarda günlük 19 milyon varilin üzerinde olan petrol akışının, kriz nedeniyle yaklaşık 600 bin varile kadar gerilediği ifade edildi. Bu rakamın, bazı ülkelerin toplam petrol üretimine yaklaşan bir seviyeye denk geldiği belirtiliyor.
Uzmanlar ABD Ekonomisi İçin Uyarıyor
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Standard & Poor’s (S&P), Orta Doğu’daki savaşın tırmanmasının küresel jeopolitik dengeleri ciddi şekilde sarstığını açıkladı.
Kuruluş tarafından yapılan değerlendirmede, çatışmanın süresi ve kapsamına bağlı olarak ABD ekonomisi ve küresel kredi koşulları üzerinde uzun vadeli etkiler oluşabileceği vurgulandı.
Açıklamada ayrıca çatışmanın uzaması durumunda:
- Enerji piyasalarında daha büyük dalgalanmalar
- Küresel tedarik zincirlerinde aksama
- Enflasyonun yeniden yükselmesi
- Ekonomik büyümenin yavaşlaması
gibi risklerin ortaya çıkabileceği ifade edildi.
ABD Hâlâ Ham Petrol İthal Ediyor
S&P’nin analizinde, United States’in net enerji ihracatçısı konumunda olmasına rağmen hâlâ önemli miktarda ham petrol ithal ettiğine dikkat çekildi.
ABD ekonomisinin özellikle Körfez ülkelerinden gelen bazı kritik ürünlere bağımlı olduğu belirtilirken; alüminyum, gübre, pestisitler ve enerji ürünlerinin Orta Doğu’dan tedarik edilen önemli kalemler arasında yer aldığı vurgulandı.
Uzmanlara göre Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz, yalnızca bölgesel değil küresel ekonomiyi etkileyebilecek bir enerji şokunun habercisi olabilir.
